PROGRAM PODRŠKE KLASTERIMA


           1. Cilj programa

 

Cilj programa je podsticanje razvoja klastera u Crnoj Gori kroz finansijsku podršku za preduzetnike, mikro, mala i srednja preduzeća, koja su članovi klastera.

 

Stvaranje uslova za ravnomjerniji regionalni razvoj i dugoročan rast i razvoj privrede u cjelini, obuhvata, između ostalog, i kontinuiran razvoj malog i srednjeg preduzetništva, odnosno podizanje njihove konkurentnosti.

 

Sveobuhvatan zakonski, strateški i institucionalni pristup razvoju malog i srednjeg preduzetništva pretpostavka su jačanja konkurentske sposobnost crnogorskih preduzeća i ravnomjernijeg regionalnog razvoja. Za jačanje konkurentske sposobnosti preduzetnika, mikro, malih i srednjih preduzeća, naročitu važnost ima njihovo udruživanje u klastere.

 

Jačanjem preduzetništva i podizanjem njihove konkurentnosti kroz udruživanje u klastere doprinosi se povećanju zaposlenosti, supstituciji uvoza, podsticanju domaće proizvodnje i izvoza, unapređenju poslovnog ambijenta, ravnomjernijem regionalnom razvoju, kao i boljem korišćenju prirodnih i proizvodnih kapaciteta.

2.     Namjena kredita

 

Krediti su namijenjeni za ulaganja u osnovna sredstva - materijalna imovina (zemljište, građevinski objekti, oprema i uređaji, sitan inventar...), nematerijalna imovina (razvoj proizvoda ili usluge, patenti, licence, koncesije, autorska prava, franšize...) i obrtna sredstva.

 

IRF CG A.D. može direktno finansirati do 75,00% vrijednosti ukupne investicije.

 

Iznos kredita namijenjen ulaganju u obrtna sredstva može biti do 40,00% ukupnog iznosa kredita.

Ukoliko se kredit finansira iz sredstava Evropske Investicione Banke, sredstva se ne mogu koristiti za finansiranje PDV-a.

 

Finansijska podrška će se odobravati u sljedeće svrhe:

·       Proizvodnja;

·       Drvoprerada;

·       Usluge (uključujući i IT sektor);

·       Poljoprivreda i proizvodnja hrane;

·       Turizam.

3.     Korisnici kredita

 

Korisnici kredita mogu biti privredna društva i preduzetnici u svim oblicima organizovanja koja predviđa Zakon o privrednim društvima i koja su dio klastera registrovanog kod nadležnog ministarstva/državnog organa, uz ispunjenje sljedećih uslova:

 

  • Da posluju 100 % u privatnom vlasništvu;
  • Da imaju sjedište na teritoriji Crne Gore;
  • Da nijesu imala gubitke u poslovanju u posljednjoj finansijskoj godini;
  • Da imaju potpisan ugovor o saradnji između najmanje 3 preduzetnika/privredna društva u klasteru1 koji izričito predviđa.
  • Da će svi članovi klastera biti solidarno odgovorni za izvršenje ugovora u skladu sa njegovim uslovima;
  • Da će jedan od članova klastera biti imenovan i ovlašćen da u ime svakog pojedinog i svih članova klastera zajedno u društvu preuzme obaveze i prima uputstva;
  • Da će se realizacija cjelokupnog ugovora, uključujući i plaćanje, vršiti samo sa ovlašćenim članom klastera;
  • Aplikant, koji u javnom pozivu u okviru ovog Programa nastupi kao klaster i koji je kao takav dobio kreditna sredstva, ne može mijenjati sastav članova klastera bez saglasnosti nadležnog ministarstva/državnog organa.

 

Krajnji korisnici ovih kreditnih aranžmana mogu biti subjekti koji od Poreske uprave obezbijede potvrdu da uredno izmiruju svoje poreske obaveze.

 

Pravo na kredit ne postoji, već IRF CG A.D. na osnovu svakog pojedinačnog zahtjeva donosi posebnu odluku.

4.     Način kreditiranja

 

IRF CG A.D. realizuje ovaj Program direktnim kreditiranjem korisnika kredita.

 

Zahtjevi za odobrenje kredita koji nisu dokumentovani obaveznom propisanom dokumentacijom neće se razmatrati.

5.     Kreditni uslovi

 

Krediti koji se odobravaju po ovoj kreditnoj liniji, a finansiraju se iz sredstava Evropske Investicione Banke (EIB-a), odobravaće se po kamatnoj stopi od 0,50% do 0,7%[1] nižoj u odnosu na kamatu definisanu u daljem tekstu.

 

Kreditini uslovi:

•     Maksimalni iznos do 2.000.000,00 €; [2]

•     Minimalni iznos 10.000,00 €;

•     Kamatna stopa iznosi 3,5% na godišnjem nivou uz proporcionalan sistem obračuna kamate;

•     Rok otplate do 8 godina (uključujući grejs period);

•     Grejs period do 2 godine.

 

Posebni uslovi kreditiranja:

•           Za subjekte koji projekte realizuju u opštinama sjevernog regiona i u opštinama koje su ispod prosječne vrijednosti indeksa razvijenosti u Crnoj Gori kamatna stopa iznosi 3% na godišnjem nivou uz proporcionalan sistem obračuna kamate.

Korisnici ove kreditne linije mogu ostvariti pravo na subvencije direktnim obraćanjem nadležnom Ministarstvu/državnom organu.

 

Ukoliko je direktan kreditni aranžman u cjelosti pokriven bankarskom garancijom, novčanim kolateralom ili garancijom države (opštine), takav kreditni aranžman ili adekvatan dio kreditnog aranžmana se neće posmatrati kao izloženost krajnjeg korisnika.

 

Postojeći direktni korisnici kredita IRF CG A.D. mogu ponovo aplicirati za dodatna sredstva, s tim što će se voditi računa da ukupna izloženost IRF CG A.D. po direktnim kreditnim aranžmanima prema jednom klijentu bude u skladu sa njegovim bilansnim pokazateljima.

Maksimalna izloženost prema jednom klijentu uključujući i sva povezana lica je definisana internim aktima Investiciono-razvojnog fonda Crne Gore A.D.

6.     Naknade

 

Visina naknade je 0,50% na odobreni iznos kredita..

7.     Korišćenje kredita

 

Rok korišćenja kredita je do 24 mjeseca.

Krajnji period korišćenja određivaće se za svaki kreditni aranžman pojedinačno u zavisnosti od realnih potreba i dinamike ulaganja sredstava.

Korisnici kredita dužni su kredit koristiti namjenski u skladu sa ovim programom i ugovorom koji se potpiše između IRF CG A.D. i korisnika.

IRF CG A.D. će sprovoditi kontrolu namjenskog korišćenja kredita.  

 

IRF CG A.D. realizuje odobrene direktne kredite čija je namjena finansiranje osnovnih sredstva i obrtnih, prenosom sredstava na:

  • račun dobavljača, odnosno izvršioca usluga/radova; ili
  • račun korisnika kredita po tranšama, fazno.

Prenos sredstava direktno na račun korisnika kredita po tranšama - fazno, podrazumijeva da se naredni prenos sredstava po pravilu neće vršiti prije nego što korisnik kredita opravda namjensko trošenje ranije realizovanih sredstava po odobrenom kreditu (sredstva po već prenešenim tranšama).

8.     Instrumenti obezbjedjenja

 

Kao instrumente obezbjedjenja kredita IRF CG A.D. će prihvatati mjenice,hipotekena nepokretnostima, bankarske garancije, garancije jedinica lokalne samouprave, garancije Vlade Crne Gore, jemstva bonitetnih pravnih lica, zaloge potraživanja, i druge uobičajene instrumente obezbjeđenja u bankarskom poslovanju u skladu sa aktima IRF CG A.D. i odlukama nadležnih organa IRF CG A.D.

 

Sve troškove u vezi pribavljanja instrumenata obezbjeđenja i sprovođenja poslova oko osiguranja, brisanja i povraćaja  realizovanih instrumenata snosi Korisnik kredita.

9.     Potrebna dokumentacija

 

Potrebna dokumentacija za realizaciju projekta kroz direktan kreditni aranžman:

 

·       Zahtjev za kredit;

·       Potvrda nadležnog ministarstva/državnog organa o udruživanju u klastere;

·       Ugovor o saradnji izmedju članova klastera;

·       Investicioni program u skladu sa metodologijom IRF CG A.D., odnosno investicioni program prihvatljive sadržine;

·       Izvod iz Centralnog registra privrednih subjekata ne stariji od 30 dana(za sve članove klastera);

·       Rješenje o registraciji za PDV, ako je krajnji korisnik obveznik PDV-a (za sve članove klastera);

·       Važeći statut društva (za sve članove klastera);

·       Saglasnost za pristup podacima regulatornog kreditnog registra Centralne banke Crne Gore  (RKR)  uključujući osnivače i povezana lica (za sve članove klastera);

  • Važeći obrazac ovjerenih potpisa lica ovlašćenih za zastupanje (OP) i važeći karton deponovanih potpisa;

·       Potvrda Poreske uprave o urednom izmirivanju poreza i doprinosa ne starija od 30 dana;

·       Komplet obrazaca za godišnje račune (Bilans stanja, Bilans uspjeha, Bruto bilans (Zaključni list), Analitika kupaca i dobavljača) za posljednje tri godine, kao i presjek gore navedenih izvještaja za tekuću godinu, izuzev kod klijenata koji nisu u obavezi da sastavljaju finansijske izvještaje (za sve članove klastera);

·       Izvještaj revizora za korisnike kredita koji su obveznici revizije po zakonu;

·       Odgovarajući obrazac za posljednji mjesec uplate poreza i doprinosa za zaposlene ovjeren od Poreske uprave (dokaz broja zaposlenih);

·       Prijedlog instrumenata obezbjeđenja;

  • Profakture (kopija ili original) za nabavku opreme i sitnog inventara, predračune za izvođenje građevinskih radova, predugovore/ugovore o kupoprodaji nekretnina (IRF CG A.D. neće prihvatati ponude/predugovore koji su izdati od fizičkih lica, osim kod kupoprodaje nekretnina, ponude/predugovore od povezanih lica[3] kao ni interne fakture). Predmetna dokumentacija ne može biti starija od 3 mjeseca od datuma predaje zahtjeva za kredit.

 

Sva dokumentacija se po pravilu dostavlja na crnogorskom jeziku.

 

Stručna služba IRF CG A.D. zadržava pravo da zahtijeva dodatnu dokumentaciju.

10.  Ostale odredbe

 

Dodatna pravila koja se primjenjuju na ovaj Program kreditiranja, a koja nisu pomenuta u ovom dokumentu, definisana su posebnim aktima koje donose nadležni organi IRF CG A.D.

11.  Period trajanja kreditne linije

 

Kreditna linija traje do 31.12.2020.godine, odnosno do njene promjene ili ukidanja.

 

 

Predsjednik Odbora direktora

 

      dr Zoran Vukčević



[1] Pored redovne stimulacije u kamatnoj stopi od 0,5% na sredstva koja se povlače od EIB-a, dodatno je moguće ostvariti stimulaciju u kamatnoj stopi od 0,2% ukoliko se zadovolje uslovi Eyet inicijative koja se odnosi na zapošljavanje mladih osoba do iskorišćenja sredstava predviđenih ugovorom sa EIB-om.

[2] Odbor Direktora IRF ima pravo da u određenom slučaju odobri veći iznos kredita, cijeneći cjelokupan kreditni aranžman

 

[3] IRF CG A.D. će prihvatati ponude/predugovore od povezanih lica u slučajevima predviđenim internim aktima.

 

KREDITIRANJE