PROGRAM KREDITIRANJA INFRASTRUKTURNIH PROJEKATA I PROJEKATA VODOSNADBIJEVANJA

1. Cilj programa

Cilj Programa je realizacija investicionih projekata iz oblasti infrastrukture (saobraćajnice, vodovodi, prečišćavanje otpadnih voda i sl.) na lokalnom i državnom nivou, koji su funkciji iskorišćavanja privrednih potencijala i stvaranju uslova za razvoj biznisa, kao i finansiranje projekata od lokalnog, regionalnog i državnog značaja.

Projekti koji će se finansirati iz kreditne linije treba da doprinesu održivom razvoju, valorizaciji prirodnih resursa i podsticaju razvoja biznisa.

2. Namjena kredita

Krediti su usmjereni za ulaganje u projekte putne infrastrukture, vodosnabdijevanja i ostale manje infrastrukturne projekte kojima se valorizuju ekonomski potencijali (biznis zone, zone primarne proizvodnje i sl.).

Krediti su namijenjeni za nova ulaganja u osnovna sredstva: zemljište, građevinske objekte, opremu i uređaje i sl.

Svaki projekat će se pojedinačno ocjenjivati sa aspekta ekonomske, finansijske i tehničke prihvatljivosti kao i sa aspekta razvojne politike, tj. stvaranja uslova za razvoj biznisa.

Preduslov realizacije kredita za projekat po ovoj kreditnoj liniji je pribavljena građevinska dozvola.

Finansijska podrška se neće odobravati u sljedeće svrhe:

  • Učešće u projektima u kojima se krše međunarodno priznata prava radnika, uključujući bezbjednost na radu, pravila i procedure u Crnoj Gori;
  • Bilo koja aktivnost koja se smatra nezakonitom ili štetnom po okolinu i opasnom za ljudsko zdravlje;
  • Završene investicije u cilju refinansiranja kreditnih obaveza;
  • Nemoralne i nelegalne aktivnosti.

3. Korisnici kredita

Korisnici kredita mogu biti opštine, glavni grad, prijestonica, preduzeća čiji su osnivači (većinski vlasnici jedinice lokalne samouprave, javna preduzeća) i privredna društva.

Krajnji korisnici ovih kreditnih aranžmana mogu biti subjekti koji od Poreske uprave obezbijede potvrdu da uredno izmiruju svoje poreske obaveze.

Pravo na kredit ne postoji, već IRF CG A.D. na osnovu svakog zahtjeva donosi posebnu odluku.

4. Način kreditiranja

IRF CG A.D. realizuje ovaj Program:

  • direktnim kreditiranjem korisnika kredita;
  • kreditiranjem krajnjih korisnika preko poslovnih banaka sa kojima je IRF CG A.D. uspostavio poslovnu saradnju.

Zahtjevi za odobrenje kredita koji nisu dokumentovani obaveznom propisanom dokumentacijom neće se razmatrati.

Na osnovu ugovora o kreditu između poslovne banke i IRF CG A.D., poslovna banka će zaključiti ugovor sa krajnjim korisnikom kredita.

5. Kreditni uslovi

Krediti koji se odobravaju po ovoj kreditnoj liniji, a finansiraju se iz sredstava Evropske Investicione Banke (EIB-a), odobravaće se po kamatnoj stopi za 0,5 % nižoj u odnosu na kamatu definisanu u daljem tekstu.

A) Direktno kreditiranje:

  • IRF CG A.D. kreditira do 70% ukupne investicije;
  • Maksimalni iznos do 3.000.000,00 €;
  • Minimalni iznos 10.000,00 €;
  • Kamatna stopa iznosi 4,50% na godišnjem nivou uz proporcionalan način obračuna kamate;
  • Rok otplate do 15 godina (uključujući grejs period);
  • Grejs period do 5 godina.

“STIMULATIVNE MJERE ZA DIREKTNE KREDITNE ARANŽMANE: Za subjekte koji projekte realizuju u opštinama sjevernog regiona i u opštinama koje su ispod prosjeka razvijenosti na nivou Crne Gore odobravaće se posebne stimulacije u vidu smanjenja kamatne stope za 0,50%. Takođe, stimulacije će se odnositi i na kredite koji se odobre uz garancije neke od poslovnih banaka ili uz garanciju Države, na način da će se inicijalna kamatna stopa umanjiti za 1,00%.“.

Aktivni direktni korisnici ove vrste kredita IRF CG A.D. mogu ponovo aplicirati za dodatna kreditna sredstva, s tim što će se voditi računa da ukupna izloženost po osnovu kredita prema jednom klijentu bude u skladu sa njegovim bilansnim pokazateljima, a maksimalna izloženost prema jednom klijentu uključujući i sva povezana lica biće definisana internim aktima Investiciono-razvojnog fonda.

Ukoliko je direktan kreditni aranžman u cjelosti pokriven bankarskom garancijom, novčanim kolateralom ili garancijom države, takav kreditni aranžman ili adekvatan dio kreditnog aranžmana se neće posmatrati kao izloženost krajnjeg korisnika.

Za privredne subjekte koji redovno izmiruju poreske obaveze, tj. nalaze se na „bijeloj listi“ nadležnog državnog organa, odobravaće se posebna stimulacija u vidu smanjenja kamatne stope za 0,50% (potrebno je obezbijediti potvrdu nadležnog državnog organa ili službeni dokument državnog organa koji će biti dostavljen IRF CG A.D.).

Ukoliko krajnji korisnik ne ostvari stimulaciju po osnovu bijele poreske liste, može ostvariti stimulaciju u vidu niže kamatne stope do 0,50% u zavisnosti od kreditnog rejtinga koji se određuje shodno internim aktima IRF-a.

B) Kreditiranje preko poslovnih banaka:

  • IRF CG A.D. kreditira do 70% ukupne investicije;
  • Maksimalni iznos do 5.000.000,00 €;
  • Minimalni iznos 10.000,00 €;
  • Kamatna stopa iznosi 5,00% na godišnjem nivou (od kojih banci pripadaju 3,00 %);
  • Rok otplate do 15 godina (uključujući grejs period);
  • Grejs period do 5 godina.

NAPOMENA: Poslovna banka ima pravo, shodno sopstvenoj poslovnoj politici, kreditirati klijenta u procentu koji smatra adekvatnim iz sopstvenog potencijala po uslovima koje sama definiše.
Poslovna banka posredstvom koje se realizuje kreditni aranžman je obavezna da od krajnjeg korisnika kredita obezbijedi ispunjenje svih obaveza koje su utvrđene zakonskim propisima vezano za realizaciju investicije - projekta koji se podržava kreditnim sredstvima IRF CG A.D.

Za privredne subjekte koji redovno izmiruju poreske obaveze, tj. nalaze se na „bijeloj listi“ nadležnog državnog organa, odobravaće se posebna stimulacija u vidu smanjenja kamatne stope za 0,50% (potrebno je obezbijediti potvrdu nadležnog državnog organa ili službeni dokument državnog organa koji će biti dostavljen IRF CG A.D.). Ova stimulativna mjera važi i za kreditne plasmane direktno i preko banaka.

Kamatna stopa može biti i fleksibilna, i utvrđivaće se na osnovu rejtinga preduzeća po metodologiji koju utvrde organi IRF CG A.D..

6. Naknade

A. Za direktne kredite:

  • 0,40% na odobreni iznos za subjekte koji projekte realizuju u opštinama sjevernog regiona i u opštinama koje su ispod prosjeka razvijenosti na nivou Crne Gore;
  • 0,60% na odobreni iznos za projekte koji se realizuju u ostalim opštinama.

a) Za kredite preko poslovnih banaka
Naknade za kredite koji se realizuju preko banke IRF CG A.D. neće zaračunavati, a krajnji korisnik će sa bankom ugovoriti iznos naknade.

7. Korišćenje kredita

Rok korišćenja kredita je do 24 mjeseca.

Krajnji period korišćenja određivaće se za svaki kreditni aranžman pojedinačno u zavisnosti od realnih potreba i dinamike ulaganja sredstava.

Korisnici kredita dužni su kredit koristiti namjenski u skladu sa ovim programom i ugovorom koji se potpiše između IRF CG A.D. i krajnjeg korisnika.

IRF CG A.D. će sprovoditi kontrolu namjenskog korišćenja kredita.

IRF CG A.D. realizuje odobrene direktne kredite prenosom sredstava na:

  • Račun dobavljača, odnosno izvršioca usluga/radova ili
  • Račun Korisnika kredita jednokratno ili po tranšama - fazno .

Prenos sredstava direktno na račun Korisnika po tranšama - fazno, podrazumijeva da se naredni prenos sredstava po pravilu neće vršiti prije nego što Korisnik kredita ne opravda namjensko trošenje ranije realizovanih sredstava po odobrenom kreditu (sredstva po već prenešenim tranšama).

Izuzetno, u slučaju refundacije plaćenih ulaganja, prenos sredstava na račun korisnika kredita se može izvršiti jednokratno, shodno važećem pravilniku IRF CG A.D..

Prenos sredstava za kreditne aranžmane posredstvom i uz garanciju poslovnih banaka po pravilu će se vršiti jednokratno.

U slučaju kreditiranja krajnjih korisnika putem poslovnih banaka, poslovne banke su dužne obezbijediti i čuvati dokumentaciju i voditi evidencije koje omogućuju brzu i efikasnu kontrolu namjenskog korišćenja kredita, kao i definisanje ostalih uslova korišćenja kredita u skladu sa zakonskim uslovima. IRF CG A.D. zadržava mogućnost da namjensku kontrolu vrši u direktnom kontaktu sa krajnjim korisnikom kredita.

8. Instrumenti obezbjeđenja

Kao instrumente obezbjedjenja kredita IRF CG A.D. će prihvatati mjenice, hipoteke na nepokretnostima, bankarske garancije, garancije jedinica lokalne samouprave, garancije Vlade Crne Gore i druge uobičajene instrumente obezbjedjenja u bankarskom poslovanju u skladu sa važećom politikom kolaterala i odlukama nadležnih organa IRF CG A.D.

Sve troškove u vezi pribavljanja instrumenata obezbjeđenja i sprovođenje poslova oko osiguranja, brisanja i povraćaja realizovanih instrumenata snosi korisnik kredita.

Kod kredita posredstvom i uz garanciju poslovnih banaka, za obezbjeđenje će se uzimati mjenice i ovlašćenja banaka, a banka zadržava pravo da ugovori instrumente obezbjeđenja sa krajnim korisnikom.

9. Potrebna dokumentacija

Potrebna dokumentacija za realizaciju projekta kroz direktan kreditni aranžman:

  • Zahtjev za kredit (propisan obrazac IRF CG A.D.);
  • Izvod iz CRPS-a za privredna društva;
  • Plan budžeta za tekuću godinu i ostvarenje budžeta za prethodnu godinu,POP, PIR, NEO i BUZ (za privredna društva i javna preduzeća: Bilans stanja, Bilans uspjeha, Bruto bilans (Zaključni list), Analitika kupaca i dobavljača – za posljednje dvije godine, kao i presjek gore navedenih izvještaja za tekuću godinu, );
  • Investicioni projekat;
  • Obrazac ovjerenih potpisa lica ovlašćenih za zastupanje (OP) i karton deponovanih potpisa;
  • Saglasnost za pristup podacima Regulatornog kreditnog registra Centralne banke Crne Gore (RKR), uključujući osnivače i povezana lica kada su u pitanju privredna društva;
  • Potvrda Poreske uprave o urednom izmirivanju poreza i doprinosa ne starija od 30 dana;
  • Odgovarajući obrazac za posljednji mjesec uplate poreza i doprinosa za zaposlene ovjeren od Poreske uprave, kao dokaz broja zaposlenih;
  • Predlog ponuđenih instrumenata obezbjeđenja ;
  • Saglasnost nadležnih organa tražioca kredita za zaduženje (kada su u pitanju lokalne uprave i javna preduzeća);
  • Predugovore i profakture (kopija ili original) za nabavku opreme, predračune za izvođenje građevinskih radova, (IRFneće prihvatati ponude/predugovore/predračune koje su izdate od fizičkih lica (osim kod kupoprodaje nekretnina), i od povezanih lica (osim kada su u pitanju lokalne uprave i javna preduzeća), kao ni interne fakture). Predmetna dokumentacija ne može biti starija od 3 mjeseca od datuma predaje zahtjeva za kredit;

Za izgradnju/dogradnju/rekonstrukciju poslovnog objekta

  • Liste nepokretnosti nekretnine gdje se realizuje predmetna investicija ne stariji od 30 dana
  • Građevinska dozvola ili urbanističko-tehnički uslovi uz uslov da je podnijet zahtjev za građevinsku dozvolu koja mora biti dostavljena prije potpisivanja ugovora
  • Predmjer, predračun i ponude za izvođenje radova

Sva dokumentacija se po pravilu dostavlja na crnogorskom jeziku

Stručna služba IRF CG A.D. zadržava pravo da zahtijeva dodatnu dokumentaciju.

Potrebna dokumentacija za realizaciju projekta posredstvom i uz garancije poslovnih banaka:

  • Investicioni program u skladu sa propisima banke;
  • Odluka nadležnog organa banke;
  • Rješenje o upisu krajnjeg korisnika u sudski registar, odnosno registar nadležnog opštinskog organa (ako je u pitanju privredno društvo);
  • Rješenje o registraciji za PDV ako je krajnji korisnik obveznik PDV-a;
  • Potvrda Poreske uprave o urednom izmirivanju poreza i doprinosa ne starija od 30 dana;
  • Bilans stanja, Bilans uspjeha, za posljednje dvije godine (ako je u pitanju privredno društvo-javno preduzeće);
  • Odgovarajući obrazac za posljednji mjesec uplate poreza i doprinosa za zaposlene ovjeren od Poreske uprave, kao dokaz broja zaposlenih;
  • Profakture (kopija ili original) za nabavku opreme i sitnog inventara, predračune za izvođenje građevinskih radova, predugovore o kupoprodaji nekretnina (IRF CG A.D. neće prihvatati ponude/predugovore koje su izdate od fizičkih lica (osim kod kupoprodaje nekretnina), ponude/predugovore od povezanih lica (osim kada su u pitanju lokalne uprave i javna preduzeća), kao ni interne fakture). Predmetna dokumentacija ne može biti starija od 3 mjeseca od datuma predaje zahtjeva za kredit;
  • Izjava o povezanim licima

Sva dokumentacija se po pravilu dostavlja na crnogorskom jeziku.

Stručna služba IRF CG A.D. zadržava pravo da zahtijeva dodatnu dokumentaciju.

10. Ostale odredbe

Dodatna pravila koja se primjenjuju na ovaj Program kreditiranja, a koja nisu pomenuta u ovom dokumentu, definisana su posebnim aktima koje donose nadležni organi IRF CG A.D.

11. Period trajanja kreditne linije

Kreditna linija traje do 31.12.2017.godine, odnosno do njene promjene ili ukidanja.

Predsjednik Odbora direktora IRF CG A.D.
dr Zoran Vukčević

KREDITIRANJE